Soyuqların başlaması və mərkəzləşdirilmiş istilik sistemində və ya elektrik şəbəkəsində mümkün fasilələr zamanı bir çox sakin isinmək üçün alternativ yollar axtarır. Ən çox yayılan, amma eyni zamanda ən təhlükəli üsullardan biri qaz gözlərini və ya qaz sobasını otağı qızdırmaq üçün istifadə etməkdir.
Enerji sahəsinin mütəxəssisləri və xilasedicilər xəbərdarlıq edirlər ki, bu cür yanaşma insanların həyatı üçün birbaşa təhlükə yaradır. Mütəxəssislər qaz plitəsi və sobanın istilik mənbəyi kimi istifadəsinin texniki baxımdan düzgün olmadığını və insan üçün ölümcül risk daşıdığını vurğulayırlar.
Lent.az bu səbəbləri təqdim edir:
Niyə otağı qaz plitəsi ilə qızdırmaq olmaz?
Gizli təhlükə
Qapalı məkanda açıq alovdan istifadənin ən böyük təhlükəsi dəm qazının (karbonmonoksidin) ayrılmasıdır. Bu maddənin rəngi, dadı və qoxusu olmadığı üçün onu xüsusi cihazlar olmadan aşkar etmək mümkün deyil.
Plitə havalandırılmayan otaqda işlədikdə, qazın konsentrasiyası sürətlə artır və bu, qanın oksigen daşıma qabiliyyətini bloklayır. Zəhərlənmənin ilk əlamətləri zəiflik, baş ağrısı və güclü yuxululuq olur, daha sonra insan huşunu itirə bilər. Təcili yardım göstərilməzsə və təmiz havaya çıxış olmazsa, ağır nəticələr bir neçə dəqiqə içində baş verə bilər.
Niyə gecə isinmək xüsusilə təhlükəlidir?
Yuxu zamanı plitədən isinmək ən təhlükəli variant sayılır. İnsan yatarkən halının pisləşdiyini hiss etmir və zəhərlənmə əlamətlərini vaxtında tanıya bilmir. Məhz buna görə soyuq mövsümdə ölüm halları dəfələrlə artır, çünki dəm qazı gizli şəkildə təsir göstərir.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, açıq qaz alovu ilə isinməyin təhlükəsiz yolu yoxdur, çünki bu cihazlarda baca sistemi yoxdur və yanma məhsulları otağın içində qalır.
Oksigen çatışmazlığı və yanma məhsulları
Təbii qazın yanması ətraf mühitdən daimi oksigen sərf olunmadan mümkün deyil. Pəncərələr kip bağlandıqda, qaz gözləri otaqdakı həyati vacib havanı “yandırmağa” başlayır və bu, insanlarda nəfəs darlığı, başgicəllənmə və ümumi vəziyyətin kəskin pisləşməsinə səbəb olur. Üstəlik, məişət qaz plitələrində baca olmadığı üçün bütün yanma məhsulları birbaşa otaqda qalır və zamanla evi təhlükəli zonaya çevirir.
Özünüzü və ailənizi necə qoruya bilərsiniz?
Həyatı və sağlamlığı qorumaq üçün qaz avadanlıqlarından istifadə qaydalarına ciddi əməl etmək lazımdır. Plitə və soba yalnız yemək bişirmək üçün nəzərdə tutulub, evi qızdırmaq üçün yox. Hətta qısa müddətli istifadə zamanı belə havanın dövranı üçün pəncərəni mikrohavalandırma rejimində açıq saxlamaq vacibdir.
Son vaxtlar internetdə istiliyi daha yaxşı saxlamaq üçün kərpici qaz gözündə qızdırmaq kimi “məsləhətlər” yayılır.
Ekspertlər bildirirlər ki, bu və buna bənzər üsullar son dərəcə risklidir. Təbii qazın yanması intensiv havalandırma tələb edir, amma isinmək istəyən insanlar adətən pəncərələri möhkəm bağlayır. Bu isə otaqda oksigenin tez tükənməsinə və karbon oksidinin (dəm qazının) yaranmasına səbəb olan şərait yaradır.
Sosial qaz problemləri