IMG-LOGO

Yuxusuzluq zəif qidalanmadan daha təhlükəlidir: elm adamları danışır

14 Jan 2026 09:27 3 baxış
IMG
0 0

Pis yuxu insan ömrünü qısalda bilər. ABŞ-ın Oreqon Sağlamlıq və Elm Universitetində (OHSU) aparılan yeni araşdırma göstərib ki, yuxu çatışmazlığı həyat müddətinə təsir baxımından düzgün qidalanmamaq, fiziki aktivliyin azlığı və sosial tənhalıq kimi faktorları geridə qoyur.

Bu barədə Lent.az xarici mediaya istinadla xəbər verir.

Məlumata görə, Sleep Advances jurnalında dərc olunan tədqiqat çərçivəsində alimlər ABŞ Xəstəliklərə Nəzarət və Profilaktika Mərkəzinin (CDC) ölkə üzrə sorğu məlumatlarını analiz edərək, müxtəlif bölgələrdə orta ömür uzunluğu ilə bağlı tendensiyaları müəyyən ediblər.

Araşdırma nəticəsində məlum olub ki, yuxu çatışmazlığı ABŞ-ın bütün ştatlarında ölüm riskini artırır və sağlamlığa təsirinə görə yalnız siqaret çəkməkdən sonra ikinci yerdə dayanır.

Tədqiqatın aparıcı müəlliflərindən biri, OHSU-nun Tibb Bacılığı Məktəbində Yuxu, Xronobiologiya və Sağlamlıq Laboratoriyasının direktoru, dosent Endryu Makxill qeyd edib ki, yuxunun ömür uzunluğu ilə bu qədər güclü əlaqədə olacağını gözləmirdi.

Onun sözlərinə görə, insanlar mütləq şəkildə gündə 7–9 saat yatmağa çalışmalıdır: “Biz həmişə yuxunun vacib olduğunu düşünmüşük, amma bu araşdırma bunu daha da təsdiqləyir. İnsanlar yuxuya ən azı qidalanma və idman qədər önəm verməlidir.”

Həkimlər yuxunun beyin və uzunömürlülük üçün rolunu vurğulayır

Kaliforniyada fəaliyyət göstərən Amen Clinics klinikalarının sahibi, psixiatr Doktor Daniel Amen də yuxunun beyin funksiyaları və uzunömürlülük üçün əsas amillərdən biri olduğunu bildirib.

O deyib ki, insan yatarkən beyin “təmizlənir”: “Yuxu zamanı beyniniz yuyulur və toksinlərdən təmizlənir. Əgər gecə 7–9 saat yatmırsınızsa, beyniniz yaşınızdan daha qoca görünür, qan dövranı azalır və iltihab artır. Bu zaman beyin gün ərzində toplanan zərərli maddələrdən xilas olmağa vaxt tapmır.”

Mütəxəssis xəbərdarlıq edib ki, yuxusuzluq insanın daha çox səhv qərarlar verməsinə və bunun nəticəsində problemlərin “qapalı dövrə”yə çevrilməsinə səbəb ola bilər.

Onun sözlərinə görə, beynin ön hissəsində aktivlik azaldıqda insan daha tez yorulur, iştaha artır, yanlış seçimlər daha çox edilir, stress yüksəlir, nəticədə növbəti gecə də yuxu pozulur

Yuxunu yaxşılaşdırmaq üçün sadə məsləhət

Doktor Amen uzunömürlülük və beyin sağlamlığını qorumaq üçün ilk addım kimi insanlara 15 dəqiqə daha tez yatmağı tövsiyə edib. O, həmçinin yatmazdan əvvəl diqqətin yayındırılmamasını məsləhət görüb: “Netflix və telefondan uzaq durmağa çalışın”.

yuxu

Xəbər lenti