Alimlər müəyyən ediblər ki, qara jenşen ekstraktı iltihabı azaltmaq və kollagenin parçalanmasına təsir edən molekulyar mexanizmləri zəiflətməklə dərinin qocalma prosesini ləngidə bilər.
Lent.az bu bitki ilə bağlı məlumatları təqdim edir:
Alimlər dərinin qocalmasını ləngitməyin təbii üsulunu aşkar ediblər
Alimlər müəyyən ediblər ki, qara jenşen ekstraktı dərinin qocalma proseslərini ləngitməyə kömək edə bilər. Bu bitki iltihabı azaltmaqla yanaşı, kollagenin parçalanmasına səbəb olan molekulyar proseslərə də təsir göstərir.
Dərinin qocalmasında iltihab əsas faktorlardan biridir
Dərinin qocalması həm daxili, həm də xarici amillərin təsiri nəticəsində baş verir. Daxili amillərə genetika və hormonal dəyişikliklər, xarici amillərə isə ultrabənövşəyi şüalar, hava çirklənməsi və ətraf mühitin digər təsirləri daxildir. Tədqiqatçılar bildirirlər ki, bu prosesdə xroniki aşağı səviyyəli iltihab da mühüm rol oynayır. Zaman keçdikcə bu iltihab toxumaların strukturunu zədələyir. Alimlər bu vəziyyəti “iltihabi qocalma” adlandırırlar. Alimlərin sözlərinə görə, dəridə iltihabi molekullar xüsusilə interleykin-6 (IL-6) və şiş nekrozu faktoru-α (TNF-α) MMP-1 adlı fermenti aktivləşdirir. Bu ferment kollageni parçalayır. Kollagen isə dərinin elastikliyini təmin edir və onun azalması qırışların yaranmasına və dərinin elastikliyinin itirilməsinə səbəb olur.
Qara jenşenin fərqi nədir
İltihabla əlaqəli qocalmanı ləngitməyin yollarını tapmaq üçün alimlər qara jenşen ekstraktını (BGE) araşdırıblar. Qara jenşen Panax ginseng bitkisindən təkrar buxarlanma və qurudulma prosesləri vasitəsilə əldə edilir. Bu emal nəticəsində adi ginsenozidlər daha nadir və güclü bioloji aktiv maddələrə Rg3, Rg5 və RK1 birləşmələrinə çevrilir.
Eksperimentlərin nəticələri
Tədqiqat zamanı alimlər birləşdirici toxumanın formalaşmasında iştirak edən insan hüceyrələrindən istifadə ediblər. Məlum olub ki, qara jenşen ekstraktının hətta az miqdarı belə MMP-1 fermentinin aktivliyini azaldır və bu da kollagenin qorunmasına kömək edir. Alimlər həmçinin bioloji prosesləri daha dəqiq modelləşdirmək üçün insan dərisinin üçölçülü modelindən istifadə ediblər. Bu modeldə qara jenşen ekstraktı iltihabla əlaqəli molekul olan prostaglandin E₂ (PGE₂) səviyyəsini azaldıb. Bundan əlavə, müalicə toxumaları parçalayan fermentlərin təbii inhibitoru olan TIMP-1 səviyyəsini artırıb.
Bu isə dəridə parçalanma və bərpa prosesləri arasında balansın bərpa olunmasına kömək edə biləcəyini göstərir. Əlavə molekulyar analizlər də göstərib ki, qara jenşenin aktiv maddələri iltihab və qocalma prosesləri ilə əlaqəli zülallarla qarşılıqlı təsir göstərə bilir. Tədqiqatçıların sözlərinə görə, əldə olunan nəticələr qara jenşen ekstraktının iltihabı azalda və dərinin qocalma prosesini ləngidə biləcəyini göstərir. Bu isə onun kosmetologiya və dermatologiya sahəsində istifadə olunması üçün yeni imkanlar yaradır.
Qeyd edək ki, daha əvvəl orqanizmi dəstəkləyən bəzi faydalı içkilər haqqında da məlumat verilmişdi. Xüsusilə bədənin daha çox istiliyə və qida maddələrinə ehtiyac duyduğu dövrlərdə bu içkilər enerjini tez bərpa etməyə kömək edə bilər. Həmçinin bildirilib ki, bəzi vitamin və qida əlavələri bir-biri ilə düzgün kombinə olunmadıqda onların mənimsənilməsi zəifləyə bilər.
Sağlıq üz dərisi qara jenşen dəri qocalması