Son on ildə ilk dəfə olaraq qlobal miqyasda korrupsiya meyllərində əhəmiyyətli dərəcədə artım qeydə alınıb.
Qlobal Korrupsiya Qavrayış İndeksi mümkün 100 baldan 42 bala düşüb, ən aşağı bal ümumi sistem korrupsiyasını, ən yüksək bal isə mütləq institusional şəffaflığı göstərir. Ölkələrin yekun reytinqlərinə hüquqi, iqtisadi, siyasi və sosial amillər, eləcə də ümumi təhlükəsizlik vəziyyəti təsir göstərib.
Lent.az-ın xarici mediaya istinadən xəbərinə görə, analitiklər mövcud geriləməni artan geosiyasi qeyri-sabitlik, dövlət qurumlarına təzyiq və dünyada dövlət qurumlarına ictimai etimad böhranı ilə əlaqələndirirlər.
Skandinaviya dominantlığı və Qərbdə şəffaflıq böhranı
• Reytinqin liderləri. Ənənəvi olaraq, ilk pillələri Skandinaviya ölkələri tutur. Danimarka 89 xalla birinci yerdə mövqeyini möhkəmləndirib. İlk 5-liyə həmçinin Finlandiya (88), Yeni Zelandiya (81), Norveç (81) və İsveç (80) daxil olub. Sinqapur (84), Avstraliya (76), Kanada (75), Uruqvay (73) və Yaponiya (71) rüşvətdən yüksək səviyyədə qorunma nümayiş etdirib.
• ABŞ-da tarixi geriləmə. Amerika Birləşmiş Ştatları cəmi 64 balla 29-cu yerdə qərarlaşıb. Vaşinqton üçün bu, statistik müşahidə tarixində ən pis nəticə olub.
• Avropa göstəriciləri. Əsas Avropa ölkələri arasında Böyük Britaniya 70 bal, Fransa 66 bal və İspaniya 55 bal toplayıb. İtaliya və Polşanın balları bərabər olub və 53 balla qərarlaşıb.
Ekspertlər ən həyəcanverici tendensiya kimi nümunəvi şəffaflığa malik ölkələrin sayının sürətlə azalmasını qeyd edirlər. Son on ildə 80 ballıq həddə çata bilən ölkələrin sayı yarıdan çox azalaraq 12-dən 5-ə düşüb.
Ümumi risk zonası: ən pis nəticələrin qeydə alındığı yerlər
Ən kritik korrupsiya vəziyyəti uzun müddət davam edən silahlı münaqişələrin əhatə etdiyi bölgələrdə və dövlət qurumlarının dağıdıldığı ölkələrdə müşahidə olunur.
Ən pis göstəricilərə malik ölkələrin siyahısına aşağıdakılar daxildir:
1. Somali və Cənubi Sudan – mütləq antirekord reytinqi (hər biri 9 bal);
2. Suriya – sistemik deqradasiyanın kritik səviyyəsi (12 bal);
3. Liviya və Yəmən – uzunmüddətli daxili böhranlar (hər biri 13 bal);
4. Sudan – dərin qeyri-sabitlik (15 bal);
5. Konqo Demokratik Respublikası – zəif hüquqi mexanizmlər (20 bal);
6. Rusiya – genişmiqyaslı hüquqi və institusional risklər (22 bal);
7. İran – ciddi təcrid və qapalı idarəetmə (23 bal).
Korrupsiya ən çox korrupsiya olan ölkələr reytinqMənbə: lent.az