Alimlər müəyyən ediblər ki, tərkibində şəkər olan saqqız nitratlarla zəngin tərəvəzlər qəbul edildikdən sonra qan damarlarının genişlənməsinə kömək edən maddələrin yaranmasını müvəqqəti olaraq gücləndirə bilər. Lakin mütəxəssislər bildirirlər ki, bu təsir qısamüddətlidir və şəkərli saqqız yüksək təzyiqin müalicəsi üçün uyğun vasitə hesab edilə bilməz.
Lent.az xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, araşdırmanı King's College London-nin alimləri aparıblar. Tədqiqat zamanı qida məhsullarında olan nitratların orqanizmdə faydalı birləşmələrə necə çevrildiyi öyrənilib. Çuğundur, ispanaq, kələm və digər tərəvəzlərdə olan nitratlar birbaşa qan damarlarına təsir göstərmir. Əvvəlcə ağız boşluğundakı bakteriyalar onları nitritlərə çevirir, daha sonra isə orqanizmdə qan damarlarını rahatladan və qan dövranını yaxşılaşdıran azot oksidi yaranır.
Bu prosesi gücləndirməyin mümkün olub-olmadığını yoxlamaq üçün alimlər sağlam könüllülərin iştirakı ilə təcrübə aparıblar. Bütün iştirakçılar çuğundur şirəsi içdikdən sonra iki qrupa bölünüb. Bir qrup 3-6 saat ərzində şəkərli saqqız, digər qrup isə şəkərsiz saqqız çeynəyib. Nəticələr göstərib ki, şəkər tüpürcəyi daha turş mühitə çevirərək nitratların çevrilməsində iştirak edən bakteriyalar üçün daha əlverişli şərait yaradır.
Şəkərli saqqız çeynəyən iştirakçıların tüpürcəyində nitritlərin səviyyəsi 45 faiz, qanda isə 25 faiz daha yüksək olub. Araşdırma zamanı onların arterial təzyiqində də cüzi azalma qeydə alınıb. Sistolik təzyiq orta hesabla 3 mm civə sütunu, diastolik təzyiq isə təxminən 2 mm civə sütunu aşağı düşüb. Bununla belə, tədqiqat müəllifləri şəkərli saqqızın yüksək qan təzyiqinin müalicəsi və ya profilaktikası üçün istifadə edilməsinin doğru olmadığını vurğulayıblar.
Onların sözlərinə görə, təsir cəmi bir neçə saat davam edir. Digər tərəfdən, şəkərin dişlərlə uzunmüddətli təması kariyes riskini artırır, həddindən artıq şəkər qəbulu isə insulin müqavimətinin yaranmasına və maddələr mübadiləsinin pozulmasına səbəb ola bilər.
Alimlərin fikrincə, bu kəşfin əsas əhəmiyyəti şəkərli saqqız tövsiyə etmək deyil, nitratların orqanizmdə çevrilmə mexanizmini daha yaxşı anlamaqdır. Onlar hesab edirlər ki, nitratla zəngin tərəvəzlərin təbii şəkərli meyvələrlə birlikdə istehlakı bu prosesi artıq şəkər qəbul etmədən dəstəkləyə bilər.
Tədqiqatın növbəti mərhələsində alimlər şəkərdən istifadə etmədən ağız boşluğunda eyni şəraiti yarada biləcək, dişlər və maddələr mübadiləsi üçün təhlükəsiz üsullar hazırlamağı planlaşdırırlar. Çuğundur şirəsindən fiziki dözümlülüyü artırmaq məqsədilə istifadə edən idmançıların iştirakı ilə daha geniş klinik araşdırmalar aparılması da nəzərdə tutulur.
Maraq saqqız qan təzyiqi şəkərli saqqız
Mənbə: lent.az